نقد کتاب مهم سید ولی نصر استاد دانشگاه در آمریکا

کتاب سید ولی نصر فرزند سید حسین نصر که سالها مقیم آمریکا است و از مشاوران سابق اوباما به شمار می رود و مواضع سیاسی نزدیک به حزب دموکرات دارد در خرداد 1404 یعنی سال گذشته کتابی را منتشر کرد بسیار مهم و فکر می کنم جوانانی مثلمن بای این کتاب را حتما بخوانند برای ترعیب مخاطبان به خوانش این کتاب مهم با استفاده از مطالب منتشر شده از چهار جلسه نقد و بررسی این کتاب توسط اساتید و صاحب نظران ، نوشتم که فکر می کند مطالب را با شما در میان می گذارد خوشحال می شوم نظر بدهید

معرفی کتاب‌شناختی

عنوان اصلی: Iran’s Grand Strategy: A Political History نویسنده: ولی نصر (Vali Nasr) ناشر: انتشارات دانشگاه پرینستون (Princeton University Press) تاریخ انتشار: ۲۰ مه ۲۰۲۵ تعداد صفحات: ۳۷۶ صفحه (نسخه هاردکاور) شابک: 9780691268927 (هاردکاور) / 9780691268934 (ای‌بوک)

ترجمه‌های فارسی: ۱. «استراتژی کلان ایران: یک تاریخ سیاسی»، مترجمان: حامد کاظم‌زاده و حسین قاجری، ناشر: نگارستان اندیشه، تاریخ انتشار در ایران: اوت ۲۰۲۶ (مرداد ۱۴۰۵). ۲. «بر لبه تنهایی: روایت کلان‌راهبرد امنیت ملی ایران»، مترجمان: وحید عابدینی و فاطمه‌سادات موسوی کریمی، ناشر: انتشارات روزنه.

ادامه نوشته

با بسته شدن تنگه هرمز، ترکیه به دنبال تکمیل سریع‌تر جاده توسعه است

نویسنده: امیل آودالیانی

تاریخ انتشار: جمعه، ۱۱ سپتامبر ۲۰۲۶

جاده توسعه پروژه‌ای به طول ۱۲۰۰ کیلومتر که از ترکیه به خلیج فارس از طریق عراق امتداد می‌یابد می‌تواند شتاب تازه‌ای برای تحقق خود پیدا کند. بسته شدن تنگه هرمز، بغداد را وادار می‌کند تا برای دسترسی دریایی، به سمت شمال و از طریق ترکیه بنگرد. برای ترکیه، جاده توسعه منافع اقتصادی، اهرم فشار بر زنجیره‌های تأمین اروپا و نفوذ عمیق‌تر در عراق را به همراه دارد. بحران هرمز استدلال آنکارا را تقویت کرده است که کریدورهای زمینی از طریق ترکیه نه اختیاری، بلکه از نظر استراتژیک ضروری هستند.

ادامه نوشته

آیا ربات‌ها در حال فتح فضای اینترنت هستند؟

بر اساس داده‌های Cloudflare Radar -یکی از بزرگ‌ترین زیرساخت‌های اینترنت جهان که حدود یک‌پنجم ترافیک وب جهانی را مدیریت می‌کند- در اوایل ژوئن ۲۰۲۶ (با اعلام رسمی مدیرعامل این شرکت، متیو پرینس، در تاریخ ۳ ژوئن) برای اولین بار در تاریخ اینترنت، ترافیک غیرانسانی (ربات‌ها و عامل‌های هوش مصنوعی) از ترافیک انسانی در درخواست‌های صفحات وب پیشی گرفت. طبق این گزارش، حدود ۵۷ تا ۵۷.۵٪ از درخواست‌های HTML توسط ربات‌ها و حدود ۴۲.۵ تا ۴۳٪ توسط انسان‌ها ثبت شده است. پرینس پیش‌تر پیش‌بینی کرده بود این اتفاق در پایان یا اوایل سال ۲۰۲۷ رخ دهد، اما روند رشد عامل‌های هوش مصنوعی سرعتی بسیار بیشتر از انتظار داشت.

چند نکته مهم برای درک درست این آمار:

۱. این رقم فقط مربوط به درخواست‌های صفحات وب (HTML) است، نه کل ترافیک اینترنت. تماشای ویدیو، اسکرول در شبکه‌های اجتماعی، تماس‌های تصویری و استفاده از اپلیکیشن‌های موبایل در این محاسبه لحاظ نشده‌اند.

۲. اگر کل ترافیک اینترنت (شامل ویدیو، استریم، بازی آنلاین و ترافیک اپلیکیشن‌ها) را در نظر بگیریم، انسان‌ها هنوز اکثریت را دارند و سهم آن‌ها حدود ۶۵٪ از کل پهنای باند اینترنت تخمین زده می‌شود؛ یعنی ربات‌ها عمدتاً در بخش «خواندن و پیمایش صفحات وب» غالب شده‌اند، نه در کل تعامل با اینترنت.

۳. دلیل اصلی این تغییر، رشد سریع عامل‌های هوشمند مصنوعی (Agentic AI) است که به‌جای کاربران، صفحات را می‌خوانند، خلاصه می‌کنند یا وظایف آنلاین را انجام می‌دهند. برای مثال، پرینس اشاره کرده که یک انسان معمولاً برای خرید یک محصول چند سایت را بررسی می‌کند، در حالی که یک عامل هوش مصنوعی ممکن است هزاران سایت را در همان بازه زمانی بررسی کند. طبق گزارش‌های شرکت‌های امنیتی دیگر (مانند HUMAN Security)، ترافیک عامل‌های هوشمند در سال ۲۰۲۵ رشدی چند برابری نسبت به ترافیک انسانی داشته است.

ادامه نوشته

نقد مقاله ظریف در فارن افرز

الف: نقاط قوت مقاله (جنبه‌های قابل دفاع)

1. واقع‌گرایی در مورد تاب‌آوری ایران: ظریف به درستی اشاره می‌کند که فشار نظامی صرف (حتی با حذف رهبری) نتوانسته نظام جمهوری اسلامی را فروبپاشد. این یک واقعیت عینی است که واشنگتن و تل‌آویو نادیده گرفته‌اند.

2.تغییر پارادایم در تنگه هرمز: تمایز قائل شدن بین «قوانین زمان صلح» و «قوانین زمان جنگ» برای تفسیر اقدامات ایران، از منظر حقوق بین‌الملل تا حدی قابل قبول است، هرچند که این استدلال می‌تواند شمشیری دولبه باشد.

3. پیشنهاد معماری امنیت منطقه‌ای: ایده «امنیت توسط کشورهای منطقه برای منطقه» (نفی برون‌سپاری به آمریکا) در بلندمدت، تنها راه پایدار برای غرب آسیاست و با تجربه تاریخی (مثل جنگ‌های نیابتی) همخوانی دارد.

ب: نقدهای وارد بر مقاله (نقاط مبهم و تناقض‌ها)

1. ساده‌انگاری در مورد «اراده آمریکا برای صلح»

ظریف به‌صراحت می‌گوید «آمریکا خواهان کاهش هزینه‌های خود در غرب آسیا برای تمرکز بر چین است»، اما این را با «تعهد آمریکا به کمک ۳۰۰ میلیارد دلاری به بازسازی ایران» جمع می‌کند. تناقض آشکار: دولتی که می‌خواهد از منطقه خارج شود، چرا باید بزرگترین بسته بازسازی تاریخ را به دشمن خود بدهد؟ این پیشنهاد در عمل غیرممکن است، مگر اینکه آمریکا کاملاً از مواضع خود عقب‌نشینی کند که با ماهیت سیاست خارجی این کشور سازگار نیست.

ادامه نوشته

چشم‌اندازی ایرانی از خاورمیانه جدید

پایان دادن به جنگ و تداوم صلح نیازمند رویکردی تازه به امنیت منطقه‌ای است

نوشته: محمدجواد ظریف

۲۰ جولای 2026 نشانی مقاله :

https://www.foreignaffairs.com/iran/iranian-vision-new-middle-east-zarif

محمدجواد ظریف استاد مدعو مطالعات جهانی در دانشگاه تهران و بنیان‌گذار و رئیس «معماران امکان» است. او پیش‌تر معاون رئیس‌جمهور، وزیر امور خارجه و نماینده دائم ایران در سازمان ملل متحد بوده است.

ایالات متحده حملات خود را علیه ایران از سر گرفته است. تفاهم‌نامه‌ای که تهران و واشنگتن ماه گذشته در سوئیس به آن دست یافتند، هفته‌ها بر لبه پرتگاه آویزان بود و سرانجام از هم پاشید. «فکر می‌کنم تمام شده است،» دونالد ترامپ، رئیس‌جمهور ایالات متحده، در ۸ ژوئیه گفت. «دیگر نمی‌خواهم با [ایران] سروکار داشته باشم.»

فروریختن این تفاهم‌نامه غافلگیرکننده نبود. ایران و ایالات متحده تفاسیر متفاوتی از مفاد این توافق، به ویژه موارد مربوط به تنگه هرمز، داشتند. تهران معتقد بود که طبق عبارت تفاهم‌نامه متعهد شده است که «با استفاده از بهترین تلاش‌های خود، ترتیباتی را برای عبور امن کشتی‌های تجاری به صورت رایگان و صرفاً به مدت ۶۰ روز فراهم آورد.» همچنین تصور می‌کرد که ایران و عمان «مدیریت و خدمات دریایی آینده در تنگه هرمز» را همراه با سایر کشورهای حاشیه خلیج‌فارس تعریف خواهند کرد. با این حال، واشنگتن معتقد بود که ایران موافقت کرده است بدون قید و شرط اجازه عبور آزاد از تنگه را بدهد و ایالات متحده نیازی به احترام به هرگونه ترتیبی که ایران برقرار می‌کند، ندارد. این توافق هرگز نمی‌توانست از چنین ناهماهنگی جان سالم به در ببرد. رویارویی نظامی دوباره دیگر پرسش «اگر» نبود، بلکه «کی» بود.

ادامه نوشته

جنگ تحمیلی آمریکا و اسرائیل عله ایران؛ هویت‌ساز و معنا‌بخشِ

اکنون که از التهاب آن چهل‌روزِ آتشین، بیش از سه ماه می‌گذرد و کوره‌راهِ نبرد، از خروشِ نخستین به موج‌های سینوسیِ آرام‌تری رسیده است، شاید بتوان با چشمی بصیرت‌یافته‌تر به تماشای آن حماسه نشست. جنگ تحمیلی ائتلافِ آمریکا و اسرائیل بر ایران، اگرچه در ظاهر، رویارویی دو قطبِ متخاصم بود، اما در ژرفای خود، روایتی بس فراتر از برخوردِ موشک‌ها و غرشِ جنگنده‌ها را به نظاره می‌نشاند؛ روایتی از نابرابریِ بی‌سابقه، از چاره‌جوییِ ناگزیر، و ازلی‌تر از همه، روایتی از ایمانِ سترگِ مردمی که در کوره‌ی آزمون، گوهرِ تاب‌آوری خود را به نظارهٔ جهان نشاندند.

از همان دمِ آغاز، بر همگان آشکار بود که این نبرد، در ترازویِ متعارفِ قدرت، هرگز پیکاری برابر نیست. بودجهٔ نظامیِ ایران در برابر آمریکا، قطره‌ای بود در برابر اقیانوسی بی‌کران؛ برتریِ هوایی، دریایی، اطلاعاتی و فناورانهٔ دشمن چنان بود که بر اساس تمامیِ معادلاتِ کلاسیکِ جنگ‌شناسی، می‌بایست در همان واپسینِ روزهای آغازین، اراده و توانِ این ملت را در هم فروکوبد. اما جنگ، این مادرِ کهن‌ترین بازی‌های بشری، هرگز در خلاصهٔ اعداد و ارقامِ تسلیحات، محدود نمی‌ماند؛ چراکه روحِ یک ملت، ترازوییست که هیچ ریاضیاتی گنجایشِ سنجشِ آن را ندارد.

ادامه نوشته

آذربایجان با استراتژی متوازن‌سازی خود پیش می‌رود

نوشته‌ی امیل اودالیانی: پژوهشگر مرکز تحقیقات توران و استاد روابط بین‌الملل در دانشگاه اروپایی تفلیس، گرجستان است. تحقیقات او بر تاریخ جاده‌های ابریشم و منافع قدرت‌های بزرگ در خاورمیانه و قفقاز متمرکز است.

منبع: موسسه آسیای مرکزی-قفقاز دانشگاه جان هاپکینز 6 نوامبر 2025

https://centralasiacaucasusinstitute.substack.com/p/azerbaijan-pushes-ahead-with-its

در 9 اکتبر2025 ، پوتین رئیس جمهوری روسیه با علی اف رئیس جمهوری آذربایجان در شهر دوشنبه پایتخت تاجیکستان دیدار کردند. به نظر می‌رسد روابط در حال بهبود است و با وجود بی‌اعتمادی مداوم، باکو به دنبال حفظ رابطه‌ای کارآمد با مسکو است. در عین حال، باکو گام‌های مهمی برای تقویت روابط با واشنگتن برداشته است، و شرکت‌های آمریکایی متعهد به سرمایه‌گذاری در بخش نفت و گاز آذربایجان شده‌اند. روابط نزدیک با روسیه و ایالات متحده با تعهد باکو به یک سیاست خارجی متوازن با هدف جلوگیری از وابستگی به هر قدرت بزرگ واحد همسو است. باکو از طریق این رویکرد، تلاش می‌کند نشان دهد که از انعطاف‌پذیری فزاینده‌ای در مانورهای بین‌المللی خود برخوردار است.

ادامه نوشته

گزارش بسیار مهم لینگن آخرین کاردار سفارت آمریکا در تهران

گزارش سه ماهه سياسی 31تير 1358

به نقل از کتاب اسناد لانه جاسوسی امریکا، انتشارات موسسه مطالعات و پژوهش های سیاسی کتاب دوم صفحات 251 تا 259

از : سفارت آمريکا در تهران تاريخ : 22 ژوئيه 1979 ـ 31تير 1358

به : وزارت امور خارجه ـ واشنگتن دی.سی

رونوشت جهت سفارتخانه آمريکا در: ابوظبی، آنکارا، بغداد، ظهران، دوبی، اسلام‏آباد، جده، کابل،

کويت، لندن، منامه، مسکو، مسقط، پاريس، وی هينگان

محور سند : دولت موقت ايران

موضوع: گزارش سه ماهه سياسی

1ـ (تمام متن خيلی محرمانه است)

2ـ خلاصه: تحليل زير سعی در اندازه‏گيری کمی (ولو اينکه کاملاً دقيق نباشد) پيشرفت در جهت حل دوگانگی خلاف قاعده سيستم حکومتی ايران از انقلاب فوريه تاکنون دارد و اين دوگانگی بر اثر پيروزی غير منتظره و ناگهانی بودن انقلاب، به وجود آمده است. ما چنين می‏فهميم که عليرغم ظاهر بسيار عادی، دولت موقت ايران در تثبيت اقتدار سياسی خويش ناموفق بوده است. بخش غير رسمی (کميته‏های انقلاب و ملحقات آن) همچنان به پيشرفت (رشد) خود ادامه می‏دهند و البته به عنوان يک منبع قدرت موازی (با قدرت دولت) پيوسته قويتر می‏شوند. رشد ناآرامي‌های سياسی، ملازم اين وضع غير عادی امور بوده است.

ادامه نوشته

نکات اساسی کتاب پارادوکس سیاست

نوشته: دبورا استون[1]

https://sobrief.com/fa/books/policy-paradox

دبورا استون یک پژوهشگر برجسته در زمینه‌ی سیاست عمومی است. او بیشتر به خاطر کتابش با عنوان «پارادوکس سیاست: هنر تصمیم‌گیری سیاسی[2]» شناخته می‌شود که به چالش کشیدن رویکردهای سنتی تحلیل سیاست می‌پردازد. استون بر لزوم درک دقیق‌تری از فرآیند سیاست‌گذاری تأکید می‌کند که پیچیدگی‌های رفتار انسانی و واقعیت‌های سیاسی را در نظر می‌گیرد. کار او بر اهمیت در نظر گرفتن دیدگاه‌های متعدد و نقش ارزش‌ها در شکل‌گیری تصمیمات سیاسی تأکید دارد. پژوهش‌های استون بر تقاطع سیاست، اقتصاد و مسائل اجتماعی در سیاست‌گذاری متمرکز است. او به طور قابل توجهی به گفتمان علمی در زمینه‌ی سیاست عمومی کمک کرده و بر نحوه‌ی رویکرد پژوهشگران و فعالان به تحلیل سیاست و تصمیم‌گیری تأثیر گذاشته است.

رئوس مطالب کتاب پارادوکس سیاست :

1.سیاست به معنای ایجاد معناهای مشترک است، نه فقط حل مسائل منطقی.

2.عقلانیت موضوعی است و به‌طور استراتژیک در استدلال‌های سیاسی به کار می‌رود.

3.داستان‌ها و استعاره‌ها درک ما از مسائل سیاست را شکل می‌دهند.

4.منافع به‌طور اجتماعی ساخته می‌شوند و تحت تأثیر طراحی سیاست قرار دارند.

5.همکاری و رقابت در فرآیند سیاست به هم پیوسته‌اند.

6.مشکلات سیاست اغلب به‌عنوان معماهایی چارچوب‌بندی می‌شوند، اما در واقع معضلاتی هستند.

7.راه‌حل‌های سیاست اغلب مشکلات جدید و عواقب ناخواسته ایجاد می‌کنند.

8.نمادها و آیین‌ها نقش مهمی در مشروعیت‌بخشی به تصمیمات سیاست دارند.

9.دینامیک‌های قدرت بر چارچوب‌بندی و حل مسائل سیاست تأثیر می‌گذارند.

10.طراحی سیاست شامل انتخاب‌هایی درباره جمعیت‌های هدف و ویژگی‌های آن‌ها است.

11. تحلیل سیاست باید ابهام و دیدگاه‌های متعدد را در آغوش بگیرد.

---

[1] Deborah Stone.

[2] Policy Paradox: The Art of Political Decision Making

ادامه نوشته

معرفی کتاب چگونه در انتخابات تقلب کنیم

نوشته نیک چیزمن و برایان کلاس

چگونه در انتخابات تقلب کنیم نوشته نیک چیزمن و برایان کلاس، یک کتاب روانشناسی است که در سال ۲۰۱۸ منتشر شد و تاکنون به یکی از بحث‌برانگیزترین و آموزنده‌ترین کتاب‌های دهه ۲۰۰۰ تبدیل شده است. تحلیل سیاسی در این کتاب پیشگامانه، برخی از شیوه‌های رژیم‌های استبدادی و نحوه مقابله مسالمت‌آمیز با آنها را روشن می‌کند.

شرح محتوای کتاب

تحلیلی جذاب از روش‌های شبه‌دموکراتیک که توسط مستبدان در سراسر جهان برای حفظ کنترل به کار گرفته می‌شود

برخلاف آنچه معمولاً تصور می‌شود، رهبران اقتدارگرایی که با برگزاری انتخابات موافقت می‌کنند، عموماً می‌توانند بیشتر از خودکامگانی که از دادن رأی به مردم خودداری می‌کنند، در قدرت بمانند. در این کتاب جذاب و تحریک‌آمیز، نیک چیزمن و برایان کلاس، محدودیت‌های انتخابات ملی را به عنوان ابزاری برای ترویج دموکراسی‌سازی آشکار می‌کنند و شش استراتژی اساسی را که دیکتاتورها برای تضعیف روند انتخابات به منظور تضمین پیروزی خود استفاده می‌کنند، آشکار می‌کنند. چیزمن و کلاس بر اساس تجربیات دست اول خود به عنوان ناظران انتخابات و صدها مصاحبه با روسای جمهور، نخست وزیران، دیپلمات‌ها، مقامات انتخاباتی و توطئه‌گران، نمونه‌هایی از تقلب در انتخابات را از آرژانتین تا زیمبابوه، از جمله نمونه‌های قابل توجه از برزیل، هند، نیجریه، روسیه و ایالات متحده، مستند می‌کنند. این مطالعه‌ی آموزنده، مروری هوشیارانه بر سیاست‌های حرفه‌ای فاسد ارائه می‌دهد و در عین حال زمینه فکری حاصلخیزی را برای توسعه راه‌حل‌های جدید برای محافظت از دموکراسی در برابر براندازی اقتدارگرایانه فراهم می‌کند.

ادامه نوشته